Εντυπωσιάζει όσους αντικρίσουν αυτή την τοιχογραφία στο Βυζαντινό Μουσείο Βέροιας

Πολιτισμός

Βλέπετε την αποτοιχισμένη τοιχογραφία με παράσταση της Σταύρωσης (περ. 1400), από τον βυζαντινό ναό της Αγίας Φωτίδας στη Βέροια. Ένα εντυπωσιακό έκθεμα του Βυζαντινού Μουσείου Βέροιας.

Η σκηνή εκτυλίσσεται μπροστά από τα τείχη της Ιερουσαλήμ. Στο κέντρο δεσπόζει ο Σταυρός με τη μορφή του Εσταυρωμένου Χριστού. Το καμπυλωμένο σώμα και η κεφαλή Του, που γέρνει προς το δεξιό ώμο με τα μάτια κλειστά, δηλώνουν ότι έχει ήδη παραδώσει το πνεύμα Του. Έτσι, «καὶ κλίνας τὴν κεφαλὴν παρέδωκε τὸ πνεῦμα» (Ιω. ιθ΄ 30).

Επάνω από την οριζόντια κεραία του Σταυρού, εκατέρωθεν της φωτοστεφανωμένης κεφαλής, αναγράφεται το συμπίλημα  «I(ΗCOY)C X(ΡΙCTO)C». Χαμηλότερα, στο ύψος της λοχγισθείσας δεξιάς πλευράς Του, το αίμα και το ύδωρ που ρέουν από αυτήν συλλέγονται σε Άγιο Ποτήριο.

Στην απόληξη της κάθετης κεραίας, πινακίδα φέρει την επιγραφή Ο ΒΑCIΛΕ (ΥC) THC ΔΟ/Ξ (ΗC). Εκατέρωθεν αυτής, στον ουρανό, εικονίζονται με ανθρώπινα πρόσωπα τα κοσμικά σύμβολα, ο Ήλιος και η Σελήνη.

Αριστερά από τον Σταυρό, η Παναγία, επικεφαλής ομίλου γυναικών. Η Θεομήτωρ με λυτά μαλλιά – όπως και οι υπόλοιπες γυναίκες, ως ένδειξη συγκρατημένου θρήνου –  ατενίζει περίλυπη τον νεκρό Υιό Της. Η Θεομήτωρ τείνει προς Αυτόν το δεξί της χέρι, που προβάλλει από το τυλιγμένο σφικτά στο σώμα της μαφόριο. Πίσω από τον όμιλο γυναικών, βρίσκεται ο στρατιώτης  που λόγχισε τον Χριστό.

Δεξιά από τον Σταυρό, ο αγαπημένος μαθητής του Χριστού, ο Ιωάννης. Στέκεται θλιμμένος, με σκυμμένο το κεφάλι, το οποίο στηρίζει με το δεξί του χέρι. Επιπλέον, με το αριστερό, υψωμένο μπροστά στο στήθος, δείχνει προς τον Εσταυρωμένο. Δίπλα του, ο εκατόνταρχος Λογγίνος δείχνει επίσης προς τον Χριστό και ομολογεί: «ἀληθῶς ὁ ἄνθρωπος οὗτος υἱὸς ἦν Θεοῦ» (Μαρκ. ιε΄39).

Η αποτοιχισμένη τοιχογραφία προέρχεται από τον βυζαντινό ναό της Αγίας Φωτίδας, τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική με ζωγραφικό διάκοσμο δύο φάσεων (περί το 1400 και μέσα 17ου αιώνα). Η Αγία Φωτίδα ανήκε στην ενορία του Αγίου Ιωάννη (Ελεήμονος) στη Βέροια. Το 1939 για τις ανάγκες διάνοιξης του δρόμου που οδηγούσε προς το πάρκο της Εληάς, και δεδομένης της ετοιμορροπίας του κτίσματος του ναού, αποφασίστηκε η κατεδάφισή του. Ωστόσο, ορίστηκε να προηγηθεί η απόσπαση και διάσωση του τοιχογραφικού του διακόσμου.

Διαδώστε το Εδώ ζεις