Πριν από 89 χρόνια… Ακόμη και κράτηση έως 2 μήνες αν δεν έβαζες σημαία στο σπίτι σου…

Αυτές τις ημέρες του 1937 επιβάλλεται με τον αναγκαστικό νόμο 447 της δικτατορικής κυβέρνησης Μεταξά, ο υποχρεωτικός σημαιοστολισμός δημοσίων υπηρεσιών, καταστημάτων, οικιών και πλοίων κατά τις εθνικές εορτές.

Ο νόμος αυτός δεν «ψηφίστηκε» από τη Βουλή με τη δημοκρατική έννοια. Αυτό έγινε επειδή το Κοινοβούλιο είχε διαλυθεί από την 4η Αυγούστου 1936. Ονομάζεται αναγκαστικός νόμος ακριβώς επειδή εκδιδόταν απευθείας από την κυβέρνηση (το Υπουργικό Συμβούλιο). Επιπλέον, επικυρωνόταν από τον Βασιλιά (τότε τον Γεώργιο Β’), έχοντας άμεση ισχύ νόμου.

Πρόκειται για ένα νομοθέτημα που είχε βαθιά ιδεολογικό χαρακτήρα. Επίσης, αποσκοπούσε στην τόνωση του εθνικού φρονήματος και την ομοιομορφία της δημόσιας εικόνας της χώρας.

Η σημαία έπρεπε να αναρτάται από την ανατολή μέχρι τη δύση του ηλίου. Παράλληλα ορίστηκαν αυστηρές προδιαγραφές για την εμφάνιση της σημαίας, όπως να μην είναι φθαρμένη ή αποχρωματισμένη.

Αυτό που έκανε τον νόμο 447/1937 ιδιαίτερα γνωστό ήταν ο καταναγκαστικός του χαρακτήρας. Η μη συμμόρφωση δεν αποτελούσε απλώς παράλειψη, αλλά ποινικό αδίκημα.

Οι ποινές που προέβλεπε ο Αναγκαστικός Νόμος 447/1937 ήταν ιδιαίτερα αυστηρές για τα σημερινά δεδομένα. Αυτό συνέβαινε καθώς μετέτρεπαν μια πράξη εθιμοτυπίας σε σοβαρό ποινικό αδίκημα. Προβλεπόταν κράτηση που μπορούσε να φτάσει μέχρι και τους 2 μήνες. Επιβαλλόταν πρόστιμο, το ύψος του οποίου καθοριζόταν ανάλογα με την περίπτωση. Ο δικαστής είχε τη δυνατότητα να επιβάλει και τις δύο ποινές μαζί (κράτηση και πρόστιμο). Η Χωροφυλακή είχε την ευθύνη να περιπολεί και να βεβαιώνει παραβάσεις σε όσους δεν είχαν υψώσει τη σημαία ή την είχαν τοποθετήσει λάθος.

Αν και ο συγκεκριμένος νόμος είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με τη Μεταξική περίοδο, οι διατάξεις περί σημαιοστολισμού επηρέασαν τη μετέπειτα νομοθεσία. Σήμερα, ο σημαιοστολισμός των δημόσιων κτιρίων παραμένει υποχρεωτικός βάσει νεότερων νόμων και προεδρικών διαταγμάτων (π.χ. Ν. 851/1978). Όμως για τους ιδιώτες η ανάρτηση της σημαίας είναι πλέον προαιρετική χωρίς να επισύρει ποινές αν παραλειφθεί.