Τα «μπάνια του λαού» τη δεκαετία του 1960. Φάληρο, Καβούρι, αλλά και Σαλαμίνα Πέραμα

Διάβασαν το άρθρο 793Τα «μπάνια του λαού», κατά τη δεκαετία του 1960, δεν ήταν απλώς μια απόδραση από τη ζέστη, αλλά ένα ολόκληρο κοινωνικό τελετουργικό, μια γιορτή της καθημερινότητας. Τα μπάνια του λαού τη δεκαετία του ’60 είχαν μια αυθεντική, σχεδόν αθώα ξεγνοιασιά. Ήταν η  ανταμοιβή του εργάτη, του βιοπαλαιστή και της νοικοκυράς. Μια απόδραση […]

Διαβάστε περισσότερα

Απίστευτο. Έτσι καταλάβαινε η γιαγιά ότι θα έρθει επισκέπτης στο σπίτι. Τα προμηνύματα

Διάβασαν το άρθρο 947Τα προμηνύματα για επισκέψεις είναι ένα πολύ γνωστό θέμα της ελληνικής λαϊκής παράδοσης. Πολλές γιαγιάδες έλεγαν ότι «το ένιωθαν» όταν επρόκειτο να έρθει επισκέπτης. Αυτό το ένιωθαν βασισμένες σε διάφορα προμηνύματα που περνούσαν από γενιά σε γενιά. Προμηνύματα για επισκέψεις Μερικά από τα πιο γνωστά προμηνύματα ήταν: Το αυτί “έκαιγε” ή βούιζε: […]

Διαβάστε περισσότερα

Ο θρυλικός μεταλλικός κουμπαράς. Η νοσταλγική και ρομαντική ατμόσφαιρα εκείνης της εποχής

Διάβασαν το άρθρο 1,199Βλέπετε τον θρυλικό μεταλλικό κουμπαρά του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου… Η εποχή του μεταλλικού κουμπαρά του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου (από τα μέσα της δεκαετίας του ’30, αλλά κυρίως στα «χρυσά» της χρόνια, τις δεκαετίες του ’50, ’60 και ’70) είχε μια πολύ ιδιαίτερη, νοσταλγική και ρομαντική ατμόσφαιρα. Ήταν βαριοί, μεταλλικοί (από λαμαρίνα ή ορείχαλκο), οβάλ […]

Διαβάστε περισσότερα

“Φρέσκος λουκουμάς”… Η ιστορία πίσω από την πιο διάσημη φωνή της παραλίας

Διάβασαν το άρθρο 1,156Υπάρχει πιο χαρακτηριστικός ήχος του ελληνικού καλοκαιριού από το μακρόσυρτο, τραγουδιστό «Λουκουμάααδες, φρέσκοι λουκουμάααδες» πάνω στην καυτή άμμο; Η εικόνα του λουκουματζή με το μεγάλο, διάφανο πλαστικό κουτί (ή το αλουμινένιο ταψί) περασμένο στον ώμο είναι χαραγμένη στο DNA των καλοκαιρινών μας αναμνήσεων. Πως γεννήθηκε και καθιερώθηκε ο «λουκουματζής της παραλίας» 1. Η […]

Διαβάστε περισσότερα

Έτσι μάθαιναν… «φουτ-μπωλ» τη δεκαετία του 1930… Σπάνιο έντυπο κανόνων

Διάβασαν το άρθρο 835 Μάθε μπαλίτσα… Με αφορμή τα παιχνίδια του Μουντιάλ του 2026, στο Μεξικό, τις ΗΠΑ και τον Καναδά, είναι ευκαιρία να θυμηθούμε τους κανόνες του ποδοσφαίρου από ένα έντυπο της δεκαετίας του 1930… Είναι από το αρχείο της Γενικής Γραμματείας Τύπου και Πληροφοριών, του εκδοτικού οίκου Αστήρ με τον τίτλο «ΤΟ ΦΟΥΤ-ΜΠΩΛ».  […]

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί οι γιαγιάδες όταν το έβλεπαν φώναζαν; Η καθημερινή συνήθεια που… «διώχνει τα λεφτά»

Διάβασαν το άρθρο 1,021Η πρόληψη ότι η τσάντα στο πάτωμα «διώχνει τα λεφτά» προέρχεται κυρίως από την παραδοσιακή κουλτούρα της Κίνας και τις αρχές του Φενγκ Σούι. Παρόλα αυτά, έχει ενσωματωθεί πλήρως και στη δική μας λαϊκή παράδοση. Η εξήγηση βασίζεται σε τρεις άξονες: 1. Η ιεραρχία των πραγμάτων (Φενγκ Σούι) Στο Φενγκ Σούι, το […]

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί οι γιαγιάδες έκαναν τον σταυρό τους όταν έβλεπαν… αναποδογυρισμένη παντόφλα;

Διάβασαν το άρθρο 696Η αναποδογυρισμένη παντόφλα είναι μια από τις πιο ισχυρές και κοινές προλήψεις στην ελληνική παράδοση. Οι γιαγιάδες θεωρούσαν αυτή την εικόνα ως έναν πολύ κακό οιωνό που έπρεπε να διορθωθεί αμέσως. Τι πίστευαν ότι προκαλεί Γρουσουζιά και κακοτυχία: Η σόλα που κοιτάζει προς τον ουρανό θεωρείται ότι «αναποδογυρίζει» την τύχη του σπιτιού […]

Διαβάστε περισσότερα

Από ένα ξύλινο κουτί 0,70 μέτρων εξελίχθηκαν σε… “μικρο-πολυκατάστημα” του πεζοδρομίου

Διάβασαν το άρθρο 946Τα πρώτα περίπτερα αποτελούν ένα εμβληματικό κομμάτι της ιστορίας της Αθήνας. Ξεκίνησαν ως μικρά σημεία πώλησης καπνού και σταδιακά εξελίχθηκαν σε «μικρο-πολυκαταστήματα» της γειτονιάς. Το πρώτο περίπτερο στην Αθήνα έκανε την εμφάνισή του το φθινόπωρο του 1911 στην οδό Πανεπιστημίου. Λίγο νωρίτερα, από τα τέλη του 19ου αιώνα, παρόμοιες κατασκευές είχαν αρχίσει […]

Διαβάστε περισσότερα

Από 2 δραχμές το μπάλωμα… Και αν δεν υπήρχαν χρήματα πλήρωναν με…

Διάβασαν το άρθρο 1,576Οι τσαγκάρηδες ή «μπαλωματήδες» της παλιάς εποχής ήταν από τους πιο σημαντικούς και σεβαστούς τεχνίτες της γειτονιάς. Πριν αποκτήσουν μόνιμο εργαστήριο, πολλοί γύριζαν τις γειτονιές με ένα κασελάκι στον ώμο, φωνάζοντας «Ο τσαγκάρης!». Όταν εγκαθίσταντο σε σταθερό χώρο, το τσαγκαράδικο γινόταν σημείο συνάντησης. Μύριζε πάντα δέρμα, κόλλα (ψαρόκολλα) και κερί. Οι πελάτες […]

Διαβάστε περισσότερα

Στους χωματόδρομους και τις λάσπες της παλιάς Αθήνας. Πώς ζούσαν πριν από 150 χρόνια;

Διάβασαν το άρθρο 1,184Η Αθήνα του 1876 δεν είχε τον θόρυβο των αυτοκινήτων, αλλά είχε άλλους ήχους: τις οπλές των αλόγων στα καλντερίμια, τις φωνές των πλανόδιων πωλητών (λούστροι, εφημεριδοπώλες, γαλατάδες με τις κατσίκες τους). Επίσης, υπήρχαν τα κουδούνια των κοπαδιών που περνούσαν από την Κλαυθμώνος! Η «πόλη» ήταν ουσιαστικά το ιστορικό κέντρο. Η ζωή […]

Διαβάστε περισσότερα

Οι πλανόδιοι της προίκας: Το «βαρύ» καθήκον της μάνας

Διάβασαν το άρθρο 993Οι πλανόδιοι πωλητές ειδών προικός (ή «προικατζήδες», όπως τους έλεγαν συχνά) ήταν εμβληματικές φιγούρες στους δρόμους της παλιάς Αθήνας. Από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι και τις δεκαετίες του ’50 και του ’60, βρίσκονταν εκεί. Τότε που η προίκα ήταν θεσμός και το «βαρύ» καθήκον κάθε μάνας που είχε κόρη, οι […]

Διαβάστε περισσότερα

Η γοητευτική ιστορία των υπαίθριων βιβλιοπωλείων της Αθήνας

Διάβασαν το άρθρο 814Τα υπαίθρια βιβλιοπωλεία της Αθήνας έχουν μια εξαιρετικά γοητευτική ιστορία. Δεν ήταν απλώς εμπορικά σημεία, αλλά ένας ζωντανός πολιτιστικός θεσμός που διαμόρφωσε τη φιλαναγνωσία της πόλης. Ιδιαίτερα κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου. Ο γνωστός χρονογράφος Δημήτρης Ψαθάς, το 1932, είχε χαρακτηρίσει αυτό το φαινόμενο ως ένα «πρότυπον εμπόριον του ποδαριού που απεκρυσταλλώθη […]

Διαβάστε περισσότερα

Οι πρώτες υπαίθριες προβολές σινεμά με… ουζάκι, γλυκό κουταλιού και παγωμένη γκαζόζα

Διάβασαν το άρθρο 1,055Η ιστορία του θερινού σινεμά στην Ελλάδα είναι πολύ πιο παλιά από όσο φαντάζονται οι περισσότεροι. Ξεκινά ουσιαστικά με την αυγή του 20ού αιώνα. Είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ανάγκη των ανθρώπων για δροσιά και ψυχαγωγία τα ζεστά καλοκαίρια της Αθήνας. Ο κινηματογράφος έφτασε ως τεχνολογία στην Ελλάδα στα τέλη του 1896. […]

Διαβάστε περισσότερα

Η γωνιά της Αθήνας που μύριζε… τελατίνι

Διάβασαν το άρθρο 578Η φωτογραφία είναι του 1901, όπου βλέπετε τα αποκαλούμενα, τότε, “Τσαρουχάδικα”. Πρόκειται για την οδό Πανδρόσου, στο Μοναστηράκι. Ήταν η περιοχή η οποία κατά τον 19ο αιώνα και μέχρι τις αρχές του 20ού ήταν το κέντρο της βιοτεχνίας και του εμπορίου του τσαρουχιού. Κάθε δρόμος είχε τη δική του συντεχνία. Ήταν η περιοχή […]

Διαβάστε περισσότερα

Όταν ολόκληρη η Αθήνα χωρούσε στο σημερινό… ΟΑΚΑ!

Διάβασαν το άρθρο 285Μπορεί η Αθήνα να μετρά σήμερα εκατομμύρια κόσμου αλλά κάτι τέτοιο δεν ίσχυε τους προηγούμενους αιώνες. Όμως, η απογραφή του 1879 (που διενεργήθηκε τον Απρίλιο εκείνης της χρονιάς από το Υπουργείο Εσωτερικών) αποτυπώνει μια Αθήνα που σήμερα μας φαίνεται εντελώς ξένη και μακρινή. Καταγράφηκαν μόλις 63.374 κάτοικοι… Για να καταλάβουμε το μέγεθος […]

Διαβάστε περισσότερα