Είναι θεός… Αλλά ποιός θεός; Απομακρύνθηκε μόνον μία φορά, στις παραμονές της Κατοχής…

Αυτός ο θεός του Αρτεμισίου ανελκύστηκε σε τμήματα το 1926 και το 1928.

Αμέσως το Υπουργείο όρισε τον καθηγητή Κωνσταντίνο Ζέγγελη ως πρόεδρο της επιτροπής συντήρησης του αγάλματος. Η ανάλυση του μετάλλου κατέδειξε πως πρόκειται για μπρούτζο, δηλαδή κράμα χαλκού και κασσίτερου.

Το άγαλμα αφαλατώθηκε και καθαρίστηκε με μηχανικές μεθόδους. Τα δύο χέρια συγκολλήθηκαν και τοποθετήθηκε ένα πολύπλοκο σύστημα εσωτερικής στήριξης για την ανίδρυση του αγάλματος. Οι άνθρωποι που έστησαν το άγαλμα ήταν ο γλύπτης Ανδρέας Παναγιωτάκης, ο ωρολογοποιός Χρήστος Καραμάνος και ο γλύπτης Γεώργιος Καστριώτης, όπως σημειώνει το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

Το 1991 συγκροτήθηκε διεθνής επιτροπή, αποτελούμενη από 12 κορυφαίους επιστήμονες, προκειμένου να αποφανθεί αν το άγαλμα μπορεί να ταξιδέψει σε περιοδική έκθεση στην πρωτεύουσα των ΗΠΑ.

Το άγαλμα εξετάστηκε με ακτίνες Χ, και αναλύθηκε το κράμα μετάλλου και το πυρόχωμα από το εσωτερικό του. Στην ακτινογραφία φάνηκε ο μεταλλικός σκελετός που τοποθετήθηκε λίγο μετά το 1930 για τη στήριξη του αγάλματος καθώς και τα μεταλλικά ελάσματα που βιδώθηκαν για την σύνδεση των αποσπασμένων μελών. Αποκαλύφθηκαν επίσης αρχαία τεχνολογικά τεκμήρια όπως τα υπολείμματα από το πυρόχωμα και οι μεταλλουργικές ενώσεις των τμημάτων. Μετά το πέρας της εξέτασης, η επιτροπή εισηγήθηκε στον Πρωθυπουργό τη μη μετακίνηση του αγάλματος για την ασφάλειά του.

Οι οφθαλμοί, που έχουν χαθεί, πρέπει να αποτελούνταν από τρία τουλάχιστον υλικά όπως είναι γνωστό και από άλλα χάλκινα αγάλματα. Τα φρύδια, τα χείλη και οι θηλές του στήθους ήταν ένθετα και είχαν κατασκευαστεί από καθαρό χαλκό, που έχει κόκκινο χρώμα.

Ο θεός του Αρτεμισίου εισήλθε στην μόνιμη έκθεση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου τη δεκαετία του 1930 και απομακρύνθηκε μόνον μία φορά, στις παραμονές της Κατοχής. Εκτός από αριστούργημα της αρχαίας ελληνικής τέχνης το άγαλμα του θεού αποτελεί ένα επίτευγμα της αρχαίας τεχνολογίας και ένα διαρκές αίνιγμα. Πρόκειται άραγε για τον πανίσχυρο Δία ή τον κοσμοσείστη Ποσειδώνα;