Ο σημαντικότερος, ο πιο ζωντανός και ο πιο πλατύς δρόμος της αρχαίας Αθήνας

Βλέπετε τμήμα της Οδού των Παναθηναίων. Ήταν ο σημαντικότερος, ο πιο ζωντανός και ο πιο πλατύς δρόμος της αρχαίας Αθήνας. Δεν ήταν απλώς μια οδική αρτηρία, αλλά η “καρδιά” της δημόσιας, θρησκευτικής και εμπορικής ζωής της πόλης.

Ο δρόμος είχε μήκος περίπου 1.050 μέτρα και πλάτος που κυμαινόταν από 10 έως και 20 μέτρα. Ξεκινούσε από το Δίπυλο (τη μεγάλη πύλη του τείχους της πόλης στον Κεραμεικό). Επιπλέον, ξεκινούσε και από το Παναθηναϊκό Στάδιο (όχι το μαρμάρινο, αλλά την περιοχή προετοιμασίας).

Διέσχιζε διαγώνια ολόκληρη την Αρχαία Αγορά από τα βορειοδυτικά προς τα νοτιοανατολικά. Ανέβαινε με έντονη κλίση τον λόφο της Ακρόπολης, τερματίζοντας ακριβώς μπροστά στα Προπύλαια.

Ο ρόλος της Οδού στη Γιορτή των Παναθηναίων

Ο δρόμος πήρε το όνομά του επειδή αποτελούσε το σκηνικό για τη μεγαλειώδη Παναθηναϊκή Πομπή. Αυτή ήταν το αποκορύφωμα της μεγαλύτερης γιορτής της πόλης προς τιμήν της θεάς Αθηνάς. Κάθε τέσσερα χρόνια (στα Μεγάλα Παναθήναια), οι Αθηναίοι μετέφεραν κατά μήκος αυτού του δρόμου τον ιερό πέπλο (έναν πλούσια κεντημένο χιτώνα).

Ο πέπλος ήταν τοποθετημένος σαν πανί πάνω σε ένα τροχοφόρο ομοίωμα πλοίου (το Παναθηναϊκό Πλοίο). Η πομπή κατέληγε στο Ερέχθειο της Ακρόπολης, όπου έντυναν το αρχαίο ξόανο (ξύλινο άγαλμα) της θεάς. Αυτή ακριβώς την πομπή μπορεί να θαυμάσει κανείς στη διάσημη ζωφόρο του Παρθενώνα.

Εκτός από τη θρησκευτική της σημασία, η οδός εξυπηρετούσε πολλούς σκοπούς:

• Πριν κατασκευαστεί το μόνιμο στάδιο, το χωμάτινο οδόστρωμα της Αγοράς χρησιμοποιούνταν για δρόμους ταχύτητας και ιππικούς αγώνες (όπως το spectaculo των αποβατών, όπου πολεμιστές πηδούσαν μέσα και έξω από κινούμενα άρματα).

• Ήταν γεμάτη από πλανόδιους πωλητές, πολίτες που συζητούσαν για πολιτική, και φιλοσόφους (όπως ο Σωκράτης) που έστηναν εκεί τις συζητήσεις τους.

• Αν και για αιώνες ήταν ένας πλατύς χωματόδρομος, κατά την Ύστερη Ρωμαϊκή περίοδο (γύρω στον 4ο αιώνα μ.Χ.) στρώθηκε με μεγάλες, βαριές πλάκες από φυσικό λίθο, τμήματα των οποίων σώζονται μέχρι σήμερα στους πρόποδες της Ακρόπολης.

Σήμερα, περπατώντας στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Αγοράς, μπορείτε να ακολουθήσετε τα ίδια ακριβώς βήματα που έκαναν οι αρχαίοι Αθηναίοι πριν από 2.500 χρόνια.