Στην κορυφή ενός απότομου, απόκρημνου βράχου στα Μετέωρα, η Ιερά Μονή Βαρλαάμ κρύβει στους ιστορικούς της χώρους ένα εντυπωσιακό κειμήλιο επιβίωσης και ευρηματικότητας: το τεράστιο ξύλινο βαρέλι του 16ου αιώνα, το οποίο κατασκευάστηκε για να λύσει το πιο κρίσιμο πρόβλημα των μοναχών — την επάρκεια νερού.
Σε μια εποχή που η πρόσβαση στα μοναστήρια γινόταν αποκλειστικά με ανεμόσκαλες και δίχτυα, η μεταφορά νερού από τους πρόποδες του βράχου ήταν αδύνατη. Οι μοναχοί βασίζονταν σχεδόν αποκλειστικά στη συλλογή του βρόχινου νερού. Για να εξασφαλίσουν αποθέματα για τους άνυδρους καλοκαιρινούς μήνες, ναυπηγοί και τεχνίτες της εποχής κατασκεύασαν επί τόπου, το 1550, αυτή τη γιγαντιαία δεξαμενή από ανθεκτικό ξύλο βελανιδιάς, ενισχυμένη με παχιά σιδερένια στεφάνια.
Το βαρέλι ήταν τόσο μεγάλο, ώστε τα κομμάτια του μεταφέρθηκαν στην κορυφή του βράχου ένα-ένα και συναρμολογήθηκαν μέσα στον ειδικά διαμορφωμένο χώρο της μονής. Η χωρητικότητα του βαρελιού ήταν 12.000 λίτρα (12 τόνοι).
Το σύστημα συλλογής και διαχείρισης νερού στα Μετέωρα, και συγκεκριμένα στη Μονή Βαρλαάμ, αποτελούσε ένα πραγματικό αριστούργημα λαϊκής μηχανικής και επιβίωσης σε συνθήκες απόλυτης απομόνωσης.
Πώς λειτουργούσε το σύστημα νερού
Συλλογή από τις στέγες: Οι μοναχοί εκμεταλλεύονταν κάθε διαθέσιμη επιφάνεια του μοναστηριού (κυρίως τις μεγάλες κεραμοσκεπές των ναών και των κτισμάτων). Το βρόχινο νερό έρεε από τις στέγες μέσα από ειδικά διαμορφωμένα κανάλια και πήλινους ή ξύλινους αγωγούς.
Φίλτρανση και καθαρισμός: Πριν το νερό καταλήξει στις αποθήκες (είτε στο διάσημο βαρέλι είτε στις υπόγειες δεξαμενές), περνούσε από πρωτόγονα αλλά αποτελεσματικά συστήματα φίλτρανσης (όπως στρώσεις από χοντρή άμμο, χαλίκι και κάρβουνο) ώστε να κατακρατούνται τα φύλλα, η σκόνη και οι ακαθαρσίες.
Οι υπόγειες στέρνες (λαξευμένες στον βράχο): Επειδή τα ξύλινα βαρέλια είχαν περιορισμένη διάρκεια ζωής και φθείρονταν, οι μοναχοί λάξευαν με τεράστιο κόπο τεράστιες υπόγειες δεξαμενές απευθείας μέσα στον συμπαγή βράχο των Μετεώρων. Οι στέρνες αυτές είχαν συνήθως θολωτή οροφή και ήταν σοβατισμένες εσωτερικά με ειδικό αδιαπέραστο κονίαμα (κουρασάνι) για να μην απορροφά ο βράχος το νερό και να διατηρείται δροσερό και καθαρό όλο τον χρόνο.
Σήμερα, το επιβλητικό αυτό βαρέλι παραμένει καλοδιατηρημένο και επισκέψιμο, θυμίζοντας στους προσκυνητές και τους ταξιδιώτες την εφευρετικότητα και την αυταπάρνηση των μοναχών που κατάφεραν να δαμάσουν την άγρια φύση των Μετεώρων.
This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.