Μηλιές Πηλίου: πλάτανοι, καπνός από τζάκια και ο Μουτζούρης που σφυρίζει

Ο δρόμος ανεβαίνει σε στροφές μέσα από πλατάνια και καστανιές, και κάπου εκεί ο αέρας αλλάζει. Μυρίζει υγρό ξύλο, φύλλα, καπνό από τζάκι. Οι Μηλιές εμφανίζονται, σκαρφαλωμένες στις πλαγιές του Πηλίου, με τον Παγασητικό να απλώνεται από κάτω σαν γαλάζιος καμβάς.

Το χωριό, στα 450 μέτρα περίπου, υπήρξε από τα πιο πλούσια και πνευματικά ζωντανά του βουνού. Τον 18ο και 19ο αιώνα οι Μηλιώτες ύφαιναν, εμπορεύονταν και ταξίδευαν μακριά, κι έφερναν πίσω χρήμα και ιδέες. Εδώ λειτούργησε η Σχολή του Ανθίμου Γαζή, ένας από τους πυρήνες του Νεοελληνικού Διαφωτισμού. Το πέτρινο καμπαναριό και οι αρχοντικές αυλές θυμίζουν ακόμη εκείνη την εποχή.

Η πλατεία είναι η καρδιά. Ένας τεράστιος πλάτανος σκιάζει τα τραπέζια, η βρύση τρέχει ακατάπαυστα, και ο χρόνος κυλά πιο αργά. Στην εκκλησία του Αγίου Ταξιάρχη, με τις τοιχογραφίες και το ξυλόγλυπτο τέμπλο, το φως μπαίνει λοξό και χρυσαφί. Γύρω της, τα καλντερίμια οδηγούν σε πέτρινα σπίτια με ξύλινους εξώστες και σε κήπους γεμάτους μηλιές, από τις οποίες το χωριό πήρε, λένε, το όνομά του.

Κι ύστερα ακούγεται η σφυρίχτρα. Το τρενάκι του Πηλίου, ο ιστορικός «Μουτζούρης», έρχεται αργά, κουνιέται και τρίζει, και σταματά στον μικρό σταθμό των Μηλιών σαν να μην βιάστηκε ποτέ. Η στενή γραμμή του, έργο του Ευαγγέλου Χιλλ, ξεκινά από τον Βόλο και ανεβαίνει προς τα εδώ μέσα από γεφύρια, σήραγγες και πλαγιές με πλατάνια, κρατώντας ζωντανή μια άλλη ταχύτητα. Στις Μηλιές το βαγόνι αδειάζει στην αυλή του σταθμού, οι επιβάτες τινάζουν τα μανίκια τους και κοιτάζουν γύρω, σαν να έφτασαν σε χωριό που το είχαν δει μόνο σε παλιά φωτογραφία.

Το φθινόπωρο, όπως τώρα, η ομίχλη κατεβαίνει από τις κορυφές και τυλίγει τα σπίτια, τα μήλα ωριμάζουν, και οι καπνοδόχοι ανάβουν μία μία. Κάποιος ψήνει κάστανα, κάποιος ανοίγει ένα τσίπουρο. Η σιωπή δεν είναι κενή: έχει νερό, καμπάνες, τον μακρινό ήχο των τροχών στις ράγες και βήματα πάνω στην πέτρα.

Και πάντα η θέα. Από τη μία το Αιγαίο που σβήνει στον ορίζοντα, από την άλλη το βουνό που σκουραίνει, γεμάτο δάσος. Στις Μηλιές το Πήλιο δεν δείχνεται, αφήνεται να το νιώσεις.

Απεικόνιση με ΑΙ